De Hollandse oppascultuur

29-04-2016 //

Wat is “normaal” in Nederland als het om oppassers gaat en wat kost een oppas gemiddeld?  Jasmijn Kok, oprichtster van Oppascentrale Oppas Madelief en ervaren oppas zet het op een rijtje en introduceert je in de Hollandse oppaswereld!

In Nederland hebben we eigenlijk een heel ontspannen oppascultuur, die gebaseerd is op wederzijds vertrouwen. Zelden hoor je ouders aan een oppas vragen om cv, referentiebrieven of een paspoort mee te nemen naar de eerste kennismaking.

De eerste oppas

De meeste gezinnen  vragen eerst alleen familie en vrienden om te komen oppassen. Pas als hun kleine de leeftijd van 3 of 4 jaar bereikt durven ze het aan met een “echte”  oppas. Dit zijn slechts gemiddelden, elk gezin is anders.
Sommige oppassers beginnen al met oppassen bij de buren en familie als ze 12 jaar oud zijn. Dat is wel jong, over het algemeen wordt 16 echter gezien als de minimum leeftijd voor een oppas. De reden hiervoor is dat je toch verantwoordelijk bent voor de kinderen waar je op past en in staat moet zijn om risico’s in te schatten en moet weten hoe je moet reageren in noodsituaties.
 In Nederland werken zowel jongens als meisjes als oppas, hoewel er toch wel meer meiden zijn. We merken bij ons eigen oppasbedrijfje dat ouders toch een sterke voorkeur hebben voor een vrouwelijke oppas, zeker als ze dochtertjes hebben. De mannelijke oppassers worden dan weer vaak geboekt door gezinnen met alleen zoontjes, dan kunnen ze lekker ravotten en voetballen samen!

Hoe vind je een goede oppas?

Er zijn verschillende manieren om je leuke oppas te vinden. Ten eerste kun je tegen je vrienden en buren vertellen dat je een oppas zoekt, vaak kennen ze nog een leuke die ook bij jou langs zou kunnen komen. Een andere, zeer praktische, manier is om een briefje op te hangen bij de supermarkt of bij universiteiten met de boodschap dat je af en toe oppas zoekt. En de laatste manier om een oppas te vinden is natuurlijk gebruik maken van de eindeloze bron van kennis die “het Internet” heet.  
Er zijn veel oppassites die je kunnen koppelen aan een oppas. Als je gebruik maakt van een dergelijke site is het belangrijk dat je weet waar je naar op zoek bent. De meeste sites bieden oppas aan voor in de avond, soms ook overdag. Waar je goed op moet letten is de manier waarop ze de oppassers selecteren. Zetten ze gelijk iedereen online? Of is er een strenge selectie waardoor je meer zekerheid krijgt een betrouwbare oppas te vinden? Persoonlijk zou ik je aanraden alleen in zee te gaan met oppassites die een grondige (social media ) check doen, de oppas persoonlijk kennen en een kleine training geven. Je wilt namelijk niet weten wat wij soms ontdekken bij de social media checks over een oppas die een perfect cv en overkomen heeft…

Diploma’s en kinderopvangtoeslag

Het buurmeisje dat bij je op komt passen heet officieel volgens de wet een “ informele oppas”. Deze oppassers hoeven geen diploma’s te hebben in tegenstelling tot officiële gastouders. Voor het gebruik van deze informele oppas kun je ook geen kinderopvangtoeslag krijgen van de overheid. Dat kan wel als je een gediplomeerde oppas hebt die ingeschreven is bij een geregistreerd gastouderbureau. Nadeel van deze oppassers is wel dat ze meteen ook vaak een stuk duurder zijn dan de gewone studenten en buurmeisjes als ze komen oppassen.

Je kan maximaal 3 dagen per week gebruik maken van de “informele oppas”. Dat kan volgens de wet “regeling dienstverlening aan huis”. Deze wet stelt je in staat om zonder contract 3 dagen in de week iemand bij jou thuis te laten komen helpen. Het gaat hierbij echt om de dagen, of dat nu 1 uurtje is per dag of de volle 8 dat maakt niet uit. Als je vaker dan 3 keer in de week oppas nodig hebt moet je de oppas wel een contract geven en daar ook btw en premies over betalen. Oppas Madelief, mijn oppascentrale is hierop gebaseerd, het is slechts een platform dat oppas en ouder koppelt maar wij hebben geen enkele oppas in dienst. De oppas zelf moet al haar inkomsten wel altijd aangeven bij de belasting maar dat is niet jouw verantwoordelijkheid als ouder.

Kennismaken

Dus oké je hebt nu een leuke oppas gevonden. Wat nu? De meeste ouders willen graag eerst even kennismaken met de oppas, gezellig een kopje thee drinken en elkaar een beetje leren kenen en kijken of het klikt. Mijn tip is om dit te doen als de kinderen nog niet op bed liggen, zo kan je kijken hoe je kinderen reageren op de oppas en vice versa natuurlijk. Dit eerste gesprekje duurt vaak maar 15-30 minuten en je kan een beetje over koetjes en kalfjes praten. Maar dit is ook een heel geschikt moment om het over de betaling te hebben en de taken van de oppas uit te leggen. Het is niet raar om de oppas te vragen om je kinderen van school te halen, een beetje te koken en af te ruimen na het eten dat kan prima. Nog een goeie tip: Zijn je kinderen een beetje verlegen? Vraag of zij de oppas een rondleiding geven door het huis en laat ze hun kamer tonen aan de oppas dit breekt goed het ijs heb ik gemerkt!

Voordat je weggaat

Ga niet weg voor de oppas je telefoonnummer heeft en weet waar jullie heengaan. Vertel even wat voor rituelen hebben: zingen jullie altijd een liedje voor het slapen gaan of lezen jullie een boekje? Wat doen jullie als jullie kindje wakker wordt? Het is fijn als de oppas weet hoe jullie dat aanpakken. Het is overigens ook niet vreemd als een jong kindje niet wil eten of drinken bij de oppas. Daar is vertrouwen voor nodig dus houd daar rekening mee. Je kan wat thee en koekjes klaarzetten, dit doen veel ouders. Als de oppas ook kookt en mee eet houd er dna bij het boodschappen doen rekening mee dat de oppas ook mee eet. Sommige oppassers zijn vegeatariers of eten bijvoorbeeld geen varkensvlees.

Betaling en uurloon

Als je je oppas via een bedrijf inhuurt is het uurloon vaak vastgesteld en betaal je ook via dat bureau. Als de oppas gewoon je buurmeisje of een kennis is dan moeten jullie in overleg de oppastarieven bepalen.
De oppastarieven zijn afhankelijk van de volgende zaken:

  • het aantal kinderen
  • de leeftijd van de oppas
  • of het overdag of ’s avonds is
  • de werkzaamheden van de oppas

Onze eigen oppascentrale baseert de uurtarieven of de kinderen wakker zijn of slapen maar dit is niet veelvoorkomend. De logica hierachter is dat de oppas gewoon tv kan kijken als de kinderen slapen en daar dus een ander uurtarief voor kan gelden. Het NIBUD adviseert om ook een apart tarief af te spreken na 00:00, dat het uurtarief wordt verdubbelt na middernacht bijvoorbeeld. Ik zou dit in overleg met de oppas afspreken, sommige oppassers vinden het erg vervelend om tot laat op te passen en dan is het terecht, maar sommige studenten werken graag tot laat door en dan is een verdubbeling wellicht overdreven.

Om een indicatie te geven van een redelijk tarief:  het minimumloon van een 18 jarige is 4,39 pr uur (gebaseerd op een 40 urige werkweek. Het gemiddelde uurloon van een oppas is ongeveer 6 euro per uur (NIBUD) maar erg afhankelijk van de stad waar je woont. In Amsterdam kost een oppas gemiddeld tussen de 7 en 15 euro per uur, terwijl dit in Delft bijvoorbeeld tussen de 4,50 en 7 euro ligt voor gezinnen met 1 kind. Je kan de tabal die hieronder staat als richtlijn gebruiken. Als je je oppas ook vraagt om kleine huishoudelijke taken te verrichten dan is een uurloon van 12,00 tot 15,00 euro redelijk.

Betalen doe je vaak contant aan het einde van de oppasafspraak. Het kan natuurlijk ook via een bankoverschrift, maar het meest gebruikelijk is nog steeds handje contantje! Bedenk vantevoren dus of de oppas komt en hoeveel het ongeveer gaat kosten, ik heb vaak meegemaakt dat de spaarvarkentjes van de kinderen werden geplunderd om de oppas te kunnen betalen;)  

Geschreven door Jasmijn Kok, oppas en oprichtster van Oppas Madelief. Jasmijn begon de oppascentrale samne met haar tweelingzus toen ze 17 jaar was. Tijdens hun studie in Delft groeide madelief hard en vanwege het success besloten de zussen om uit te breiden naar  andere steden. Oppas Madelief is nu werkzaam in 7 steden: Delft, Den Haag, Rotterdam, Leiden, Amsterdam Gronginen en Utrecht. Jasmijn en Lyla kennen alle oppassers persoonlijk, de oppassers moeten door een strenge selectieprocedure voor ze op de site mogen. Daarnaast krijgen ze een mini oppastraining.

Over Renate Tromp

Renate Tromp (41) is founder & editor van Ambitious Mama.

Reacties

Meer artikelen uit ons netwerk

Volg ons!